08.05.2024

Endometrioza – choroba XXI wieku? Przyczyny, objawy, leczenie


Endometrioza dotyka milionów kobiet na całym świecie. Czy znasz jej objawy i skutki? Przekonaj się, jak nowoczesne metody diagnozowania i leczenia mogą zmienić życie pacjentek z tym schorzeniem. Dowiedz się, w jaki sposób podejść do tego problemu i co może zaoferować współczesna medycyna.

Co to jest endometrioza i jakie są jej główne objawy?

Endometrioza jest chorobą, która polega na występowaniu tkanki podobnej do błony śluzowej macicy, poza jamą macicy, która jest jej naturalnym miejscem występowania.  Najczęściej lokalizuje się w obrębie miednicy mniejszej. Ta tkanka, podobnie jak błona śluzowa macicy, reaguje na hormonalny cykl miesiączkowy, co prowadzi do stanu zapalnego miednicy, objawiającego się przewlekłym bólem oraz tworzeniem się zrostów. Główne objawy endometriozy obejmują silne bóle menstruacyjne, uniemożliwiające normalne funkcjonowanie, bóle brzucha, wzdęcia, naprzemiennie biegunki i zaparcia, ból podczas oddawania stolca (dyschezja), bolesne oddawanie moczu (dysuria), bóle podczas stosunków płciowych (dyspareunia). Dodatkowymi objawami towarzyszącymi endometriozie mogą być obfite i nieregularne miesiączki, a także niepłodność, która może objawiać się trudnościami w zajściu w ciążę lub nawracającymi poronieniami.

Dlaczego endometrioza jest uważana za chorobę XXI wieku? Czy jej częstość występowania wzrosła w ciągu ostatnich lat?

Endometrioza jest uznawana za chorobę XXI wieku z uwagi na wzrost świadomości społecznej na jej temat oraz zwiększoną liczbę diagnozowanych przypadków. W ostatnich latach obserwuje się tendencję wzrostową w występowaniu endometriozy, co może być wynikiem zarówno poprawy metod diagnostycznych, jak i zwiększonej liczby przypadków. Coraz więcej kobiet zgłasza się do lekarza z dolegliwościami, które mogą wskazywać na endometriozę, co sprawia, że staje się ona coraz bardziej rozpoznawalna jako problem zdrowotny.

Zobacz zabiegi ginekologiczne, które możesz wykonać w DCG Centrum Medycznym we Wrocławiu.

Jakie są główne czynniki ryzyka związane z endometriozą?

Istnieje kilka czynników ryzyka endometriozy. Jednym z nich jest występowanie endometriozy w rodzinie. Stwierdzono, że kobiety, których matki czy siostry chorowały na endometriozę, mają zwiększone ryzyko jej rozwoju. Innymi czynnikami ryzyka zachorowania na endometriozę są wczesna pierwsza miesiączka, krótkie odstępy między miesiączkami, wydłużone krwawienie miesiączkowe. Stan hiperestrogenizmu, czyli zwiększonego poziomu estrogenu wynikającego z otyłości, stosowania terapii hormonalnej, niektórych kosmetyków może wpływać na rozwój endometriozy. Udowodniono współwystępowanie, a czasem zwiększone ryzyko zapadalności na endometriozę u kobiet chorobami autoimmunologicznymi tj. autoimmunologiczne zapalenie tarczycy, RZS, toczeń układowy czy stwardnienie rozsiane.

„Wśród najczęstszych powikłań wymienia się zrosty w obrębie narządów miednicy mniejszej, które mogą powodować przewlekłe bóle i zaburzenia w funkcjonowaniu tych narządów. Inną poważną konsekwencją endometriozy może być niepłodność, związana z powstawaniem torbieli jajników, zrostów jajowodów oraz występowania stanu zapalnego miednicy.”

lek. Agata Tyc-Bobryk

Jak endometrioza wpływa na życie codzienne i jakość życia pacjentek?

Endometrioza ma znaczący wpływ na życie codzienne pacjentek, zarówno fizycznie, jak i emocjonalnie. Silne bóle, które towarzyszą chorobie, mogą być nie tylko trudne do zniesienia, ale również prowadzić do ograniczenia aktywności fizycznej. Kobiety często muszą zwalniać się z pracy, ponieważ są niezdolne do jej wykonywania podczas napadów bólu. Ponadto, chroniczne zmęczenie, obfite krwawienia i nieregularne cykle miesiączkowe wpływają na samopoczucie psychiczne pacjentek, co może prowadzić do depresji, lęku oraz pogorszenia jakości życia.

Czy endometrioza może prowadzić do poważnych powikłań zdrowotnych?

Endometrioza może prowadzić do poważnych powikłań zdrowotnych. Wśród najczęstszych powikłań wymienia się zrosty w obrębie narządów miednicy mniejszej, które mogą powodować przewlekłe bóle i zaburzenia w funkcjonowaniu tych narządów. Inną poważną konsekwencją endometriozy może być niepłodność, związana z powstawaniem torbieli jajników, zrostów jajowodów oraz występowania stanu zapalnego miednicy. Torbiele jajników, niszcząc prawidłową tkankę jajnika zmniejszają jej rezerwę jajnikową, zrosty jajowodów upośledzają ich drożność, a stan zapalny miednicy stwarza niekorzystne środowisko do rozwoju ciąży.

Jakie są aktualne metody diagnostyki endometriozy i jakie są ich ograniczenia?

Aktualne metody diagnostyki endometriozy obejmują badania obrazowe, takie jak ultrasonografia, rezonans magnetyczny oraz laparoskopia, która jest jedną z najskuteczniejszych metod potwierdzenia diagnozy. Endometrioza może być trudna do zdiagnozowania ze względu na podobieństwo objawów do innych schorzeń, takich jak zapalenie przydatków,  choroba zapalna miednicy mniejszej czy choroby zapalne jelit.

Jakie są dostępne opcje leczenia endometriozy? Czy istnieją metody, które skupiają się na usuwaniu przyczyny, a nie tylko na łagodzeniu objawów?

Aktualnie nie znamy przyczyny występowania endometriozy. W związku z tym, leczenie endometriozy skupia się głównie na kontrolowaniu i łagodzeniu jej objawów. Istnieje kilka opcji terapeutycznych dla endometriozy, które stosowane są w zależności od występowania objawów oraz stopnia zaawansowania choroby. Terapia farmakologiczna, taka jak niesteroidowe leki przeciwzapalne, czy leki hormonalne mają na celu łagodzenie bólu i zmniejszenie stanu zapalnego. Leczenie chirurgiczne, polegające na laparoskopowym usuwaniu ognisk endometriozy, może być konieczne w przypadkach zaawansowanych, a także w celu poprawy płodności.

Czy endometrioza ma wpływ na płodność kobiet?

Endometrioza może znacząco wpływać na płodność kobiet. Choroba ta może powodować zrosty w obrębie miednicy mniejszej, uszkodzenia jajowodów oraz zmniejszenie liczby komórek jajowych. Te zmiany anatomiczne mogą utrudniać lub uniemożliwiać prawidłowy transport komórki jajowej do macicy oraz jej zapłodnienie. Dodatkowo, stany zapalne i bliznowacenie spowodowane endometriozą mogą utrudniać implantację zarodka.

Szanse na zajście w ciążę u pacjentek z endometriozą są obniżone, jednak wiele zależy od stopnia zaawansowania choroby oraz zastosowanego leczenia. U niektórych kobiet endometrioza może prowadzić do niepłodności. Dlatego kobiety z podejrzeniem endometriozy i trudnościami w zajściu w ciążę powinny skonsultować się z lekarzem, który może zlecić odpowiednie badania i zaproponować odpowiednie leczenie.

Masz pytania dotyczące endometriozy? Zapraszamy Cię na wizytę do naszych specjalistów. Umów swój termin TUTAJ.

Czy istnieją zalecenia dotyczące profilaktyki endometriozy, zwłaszcza u kobiet w wieku reprodukcyjnym?

Obecnie nie istnieją specyficzne zalecenia dotyczące profilaktyki endometriozy. Jednak zdrowy styl życia, regularne badania ginekologiczne oraz świadomość własnego ciała i dolegliwości mogą pomóc w wczesnym wykrywaniu problemów zdrowotnych, w tym endometriozy. Kobiety, które zauważają nietypowe objawy menstruacyjne, bóle miednicy czy trudności z zajściem w ciążę, powinny skonsultować się z lekarzem.

Istnieje również wiele wskazówek dotyczących łagodzenia objawów endometriozy, takich jak dieta bogata w antyoksydanty, regularna aktywność fizyczna, ograniczenie stresu oraz stosowanie odpowiedniej terapii hormonalnej, jeśli jest to zalecane przez lekarza.

Jaki jest obecny stan badań i terapii dotyczących endometriozy? Czy są nowe, obiecujące kierunki w leczeniu tej choroby?

Prowadzone są intensywne badania nad endometriozą, zarówno pod kątem jej przyczyn, jak i skuteczniejszych metod leczenia. Nowe terapie hormonalne, które mają na celu regulację cyklu menstruacyjnego oraz zmniejszenie stanu zapalnego, są jednym z kierunków badań.

Ponadto, rozwój technologii medycznych, takich jak nowoczesne techniki chirurgiczne (np. chirurgia robotowa) czy nowoczesne metody diagnostyczne dają nadzieję na skuteczniejsze i bardziej precyzyjne interwencje.

Warto zaznaczyć, że zwiększająca się świadomość społeczna na temat endometriozy przyczynia się również do większego zaangażowania w badania i poszukiwania skutecznych terapii tej choroby. Dlatego istnieje nadzieja, że w przyszłości będą dostępne szersze możliwości leczenia, bardziej skuteczne i mniej inwazyjne dla pacjentek z endometriozą.

Podsumowanie

Endometrioza, z uwagi na jej powszechność, złożoność objawów oraz wpływ na jakość życia kobiet, rzeczywiście zasługuje na miano choroby XXI wieku. To schorzenie dotyka milionów kobiet na całym świecie, często pozostając niezdiagnozowane lub błędnie leczone. W ciągu ostatnich lat dokonano znaczących postępów zarówno w diagnozowaniu, jak i leczeniu endometriozy, przy wykorzystaniu nowoczesnych technologii i terapii. Jednakże, nadal istnieje wiele wyzwań związanych z tym schorzeniem, w tym poprawa wczesnej diagnostyki, zwiększenie świadomości społecznej oraz indywidualizacja terapii dla każdej pacjentki. Endometrioza nie tylko wpływa na zdrowie fizyczne kobiet, ale także na ich aspekty psychospołeczne i życiowe. Dlatego też, skuteczne zarządzanie endometriozą wymaga holistycznego podejścia, które uwzględnia zarówno aspekty medyczne, jak i psychologiczne. Mimo postępującej wiedzy medycznej, endometrioza pozostaje wyzwaniem dla pacjentek i lekarzy, co sprawia, że zasługuje na uwagę jako jedna z najbardziej istotnych chorób dzisiejszych czasów.